Akşehir çarşısında incir ağacının gölgesini sahiplenip serinlemek isteyenlerden para alan Kirpuk Bezirgân’a Nasreddin Hoca karşı çıktı. Hoca, tüccarın satış iddiasını zekice bir karşılıkla boşa çıkarırken köylüler de ağacın gölgesini yeniden paylaşmaya başladı.
İncir ağacının gölgesine ücret koydu
Akşehir’in tozlu sokaklarında yaşayan Nasreddin Hoca, çarşının kalabalık bölümündeki incir ağacının altında oturmayı severdi. Ağacın serinliği, sıcak günlerde yorgun yolcuları da buraya çekiyordu.
Bir gün çarşıya gelen Kirpuk Bezirgân, ortaya büyük bir terazi kurarak gölge sattığını duyurdu. Ağacın altını kendi malı gibi gösteren tüccar, burada serinlemek isteyenlerden bir avuç gümüş alıyordu. Bu yüzden çocuklar ağacın altında oynayamıyor, parası olmayan yorgun çoban güneşin altında kalıyordu.
Hoca, tüccarın iddiasını tersine çevirdi
Haksızlığı öğrenen Hoca, eşeğine ters binerek çarşıya geldi ve Bezirgân’a öğle gölgesi satın almak istediğini söyledi. Tüccar teklifi sevinçle karşılarken Hoca, terazinin üzerine bir çuval bozuk para koydu. Paralar çınlayınca Hoca çuvalı tüccarın almasına izin vermedi.
Hoca, Bezirgân’a gölgenin kendisini değil, yalnızca sesini duyurmasını söyledi; kendisinin de paranın sesini duyurduğunu belirterek alışverişin tamamlandığını ilan etti. Çarşıdakiler bu karşılık üzerine kahkahaya boğuldu.
Hoca, gölgenin tüccara ait olmadığını; ağacın güneş sayesinde gölge verdiğini söyledi. Hava, su ve gölgeyi satmaya kalkışanın bir gün yıldızları da satmak isteyebileceğini ekledi. Utanan Bezirgân’ın yüzü kızardı ve kaçacak yer aradı.
Gölge yeniden herkesin oldu
Bezirgân, terini silerek terazisini topladı ve arka sokaklarda gözden kayboldu. Köylüler incir ağacının altına döndü; çocuklar yeniden oyun oynamaya başladı, çoban da serinleyip Hoca’ya teşekkür etti.
O günden sonra Akşehir’de kimse ortak bir güzelliği kendine mal etmeye kalkışmadı. Hoca, incir ağacının gölgesinde dinlenirken doğanın armağanlarının herkese ait olduğunu, bunları satmak yerine paylaşmanın doğru olduğunu söyledi.
